Skarżysko-Kamienna On-Line - Nadlesnictwo Skarzysko
Nadleśnictwo Skarżysko

Strona: 1/2

Historia, walory przyrodnicze, zasady gospodarowania w lasach, zagrożenia


Rys historyczny.

Historia Nadleśnictwa Skarżysko jest ściśle związana z przeszłością obszaru leśnego Gór Świętokrzyskich. Do końca 1788 roku lasy w okolicach miejscowości Rataje stanowiły dobra kościelne, należące do biskupów krakowskich. W roku 1789 decyzją Sejmu Czteroletniego dobra biskupstwa zostały skonfiskowane na rzecz Skarbu Państwa Rzeczpospolitej i wówczas lasy obecnego obrębu Rataje jako część dóbr kościelnych włączono w skład dóbr rządowych do nowo utworzonego Leśnictwa Bodzentyn. Po pierwszej wojnie światowej w roku 1919 z dawnego Leśnictwa Bodzentyn zostało wydzielone Nadleśnictwo Państwowe Wierzbnik. W roku 1930 dotychczasowe Nadleśnictwo Wierzbnik zostało podzielone na dwa odrębne Nadleśnictwa Wierzbnik i Siekierno a w roku 1935 zmieniono dotychczasową nazwę Nadleśnictwa Wierzbnik na Nadleśnictwo Rataje. Lasy obrębu Skarżysko i Szydłowiec były prywatną własnością i wchodziły w skład tzw. „dóbr Szydłowieckich". W roku 1828 dobra te zostały nabyte przez Skarb Państwa Królestwa Polskiego od księżny Sapieżyny z Zamojskich w zamian za dobra rządowe w woj. lubelskim, mazowieckim i sandomierskim. Z lasów tych utworzono wówczas Leśnictwo Szydłowiec. Następnie w 1919 roku z dawnego Leśnictwa Szydłowiec zostało utworzone Nadleśnictwo Państwowe Skarżysko obejmujące obecne obręby Skarżysko i Szydłowiec.

Zarówno w okresie międzywojennym jak i powojennym w lasach tych zachodziły dalsze zmiany granic i następowały kolejne reorganizacje, aż do roku 1984, kiedy to nadleśnictwo otrzymało obecny kształt.

W okresie międzywojennym zarówno w zakresie użytkowania rębnego jak i przedrębnego oraz prac hodowlanych czynności gospodarcze wykonywane były zgodnie z obowiązującymi planami gospodarczymi. W okresie okupacji niemieckiej, na skutek rabunkowej gospodarki okupanta etaty użytkowania zostały znacznie przekroczone, przy jednoczesnym braku troski o odnowienia i pielęgnowanie upraw i młodników

Stan aktualny.

Obecnie Nadleśnictwo Skarżysko zarządza gruntami Skarbu Państwa o łącznej powierzchni 15889 ha oraz sprawuje nadzór nad lasami niepaństwowymi występującymi na powierzchni 2281 ha.Teren nadleśnictwa podzielony jest na 15 leśnictw i trzy obręby

-· Rataje – 4706 ha: L-ctwa - Rzepin, Wanacja, Węglów, Parszów

· Skarżysko – 5606 ha: L-ctwa - Skarżysko Książęce, Majdów, Pogorzałe, Ciechostowice, Pleśniówka

· Szydłowiec – 5577 ha: L-ctwa - Kierz Niedźwiedzi, Trębowiec, Sadek, Borki, Budki, Jastrząb

Grunty nadleśnictwa położone są na terenie dwunastu gmin i dwu województw: Świętokrzyskiego - 8049 ha i Mazowieckiego - 7840 ha.

Zgodnie z ustawą o lasach z 1991 roku oraz Zarządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 19 września 1994 roku w sprawie uznania za ochronne lasów stanowiących własność Skarbu Państwa, całość lasów w Nadleśnictwie Skarżysko została podzielona na trzy grupy:

· lasy rezerwatowe – 21,41 ha
· lasy ochronne – 14652 ha
- z czego lasy wodochronne stanowią- 3182,09 ha
- lasy w granicach administracyjnych miast - 670,03 ha
- lasy w odległości do 10 km od granic administracyjnych miast liczących ponad 50 tyś.mieszkańców - 10701,00 ha
- lasy stanowiące drzewostany nasienne - 71,50 ha
- lasy stanowiące ostoje zwierząt podlegających ochronie gatunkowej - 28,01 ha
· lasy gospodarcze

Zgodnie z podziałem przyrodniczo - leśnym lasy Nadleśnictwa położone są w VI Krainie Małopolskiej, w trzech dzielnicach:

2 - Gór Świętokrzyskich (mezoregion Puszczy Świętokrzyskiej),
3 - Radomsko - Iłżeckiej (mezoregion Przedgórza Iłżeckiego),
9 - Wyżyny Środkowo - Małopolskiej (mezoregion Wyżyny Sandomierskiej).

Dominującymi typami siedliskowymi w Nadleśnictwie są;

· LMwyż (las mieszany wyżynny) – zajmujący 5292,44 ha, co stanowi 38% • · BMśw (bór mieszany świeży) – zajmujący 2032,86 ha, co stanowi 13,48%
· LMśw (las mieszany świeży) – zajmujący 1970,07 ha, co stanowi 13,06%
·Lwyż (las wyżynny) – zajmujący 1885,25 ha, co stanowi 12,5%

W dalszej kolejności, LMw - 6,4%, BMw - 5,4%, BMwyż - 4,1%, Bśw - 4%. Udział pozostałych siedlisk, (Lśw, Lw, 01, BMb, Bw, LMb)jest niewielki i wynosi 2,7%. Najważniejszym gatunkiem lasotwórczym we wszystkich obrębach jest sosna, która jako gatunek panujący zajmuje 70,6% powierzchni leśnej. Na drugim miejscu znajdują się drzewostany z panującą jodłą 20,9%. Pozostałe gatunki: Brz, 0l, Db, Św, Md, Bk, Gb, Oś stanowią ok. 10% powierzchni. Po ostatnim urządzaniu lasu (stan na 01.01.1998) typy siedliskowe lasu uległy znaczącej zmianie w kierunku bardziej żyznych, co zobowiązuje nadleśnictwo do przebudowy drzewostanów i wprowadzania większej ilości gatunków liściastych zgodnie z obowiązującymi typami gospodarczymi drzewostanów.

W Nadleśnictwie Skarżysko przeciętny wiek drzewostanu wynosi 63 lata, przeciętna zasobność na l ha 230 m3, przeciętny przyrost3,66 m3/ha. Struktura wiekowa drzewostanów przedstawia się następująco I kl.w. - 9%, II kl.w. -26%, III kl.w. 24%, pozostałe 41%.Drzewostany rębne i blisko rębne zajmują 33,8% powierzchni leśnej i zapewniają ciągłość użytkowania na kilka najbliższych okresów gospodarczych. Wiek rębności dla sosny ustalony jest w zależności od siedliska i obrębu i wynosi 100 lub 120 lat. Wiek rębności jodły wynosi 140 lat, dla dębu 160 lat, brzozy, olchy 80 lat. Roczny etat użytków rębnych wynosi 23440 m2, natomiast przedrębnych 28735 m2. Podstawą gospodarowania w lasach państwowych jest opracowany na 10 lat plan urządzenia gospodarstwa leśnego, który w swym założeniu opiera się na zasadzie zachowania, ochrony i powiększania zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska

Lasy państwowe wszystkie koszty związane z prowadzeniem gospodarki leśnej (tj. odnowieniem lasu jego pielęgnowaniem oraz ochroną, ochroną ppoż. a także pozyskaniem drewna pokrywają z wpływów uzyskanych ze sprzedaży drewna, czyli muszą się samo finansować. Wszystkie planowane cięcia na okres dziesięcioletni są podyktowane potrzebami sztucznego bądź naturalnego odnawiania lasów. Dla uzyskania jak najkorzystniejszych warunków dla nowych upraw leśnych stosuje się odpowiednie rodzaje rębni.

Wszędzie tam gdzie występuje możliwość zaistnienia obsiewu naturalnego (w warunkach Nadleśnictwa Skarżysko głównie to dotyczy jodły i w mniejszym zakresie buka, dębu) stosuje się rębnie częściowe polegające na równomiernym lub gniazdowym rozluźnianiu drzewostanu dojrzałego w celu stworzenia korzystnych warunków do zainicjowania odnowienia a tam gdzie już to odnowienie występuje do jego potrzeb związanych ze wzrostem wymagań świetlnych. W litych drzewostanach sosnowych wymagających przebudowy czyli wprowadzenia domieszki gatunków liściastych (głównie dęba, buka lub jodły) stosuje się rębnie gniazdowe polegające na wycięciu w drzewostanie dojrzałym owalnych gniazd o przeciętnej powierzchni ok. 10 arów i wprowadzeniu na nie gatunków liściastych. Sposób ten jest podyktowany ich wrażliwością na późne wiosenne przymrozki. Po uzyskaniu odpowiedniej udatności na gniazdach oraz osiągnięciu przez wysadzone gatunki ok. 2m wysokości, wycina się pozostały drzewostan a na powierzchni międzygniazdowej wysadza się gatunki światłolubne jak sosna, modrzew lub na siedliskach bardziej wilgotnych świerk. Roczny plan odnowień i zalesień kształtuje się przeciętnie na poziomie - 119 ha, poprawek i uzupełnień - 11,4 ha, wprowadzania podszytów - 4,6 ha. Materiał sadzeniowy używany do zalesień i odnowień produkowany jest w szkółce gospodarczej o łącznej powierzchni zredukowanej - 4,20 ha

Nasiona potrzebne do obsiewu szkółek pozyskiwane są z drzewostanów nasiennych wyłączonych i nasiennych gospodarczych. Nadleśnictwo posiada 71,50 ha drzewostanów nasiennych wyłączonych jodłowych i modrzewiowych oraz 546 ha drzewostanów nasiennych gospodarczych. Prowadzenie gospodarki leśnej utrudnia w znacznym stopniu niedoinwestowanie w budowę i modernizację dróg leśnych. Stan ten powoduje niedostępność wielu ostępów leśnych w okresach roztopów i dłuższych okresów z opadami deszczów.

Lasy Nadleśnictwa Skarżysko obrębu Rataje, są obciążone powinnościami serwitutowymi. Odnosi się to do powierzchni 1907,50 ha dawnych lasów klasztoru Cystersów w Wąchocku. Przywilej ten nadał Król Polski Kazimierz Jagielończyk, w roku 1454, na mocy którego, mieszkańcy tego miasta mają prawo pobierać od Nadleśnictwa rocznie następujące ilości drewna.

1 drewno użytkowe – 281,10 m3
2 szczapy opałowe osikowe – 84,08 mp
3 gałęzie opałowe – 320 mp

Lasy Nadleśnictwa, oraz okolice stanowią tereny atrakcyjne pod względem krajobrazowym i turystycznym. Decydują o tym licznie występujące tu zabytki historyczne, oraz duże kompleksy leśne wchodzące w skład dawnej puszczy świętokrzyskiej Z wielu miejsc pamięci, walk i męczeństwa zlokalizowanych na terenie lasów Nadleśnictwa Skarżysko największym jest cmentarz wojenny AK w Leśnictwie Skarżysko Książęce gdzie spoczywa ok. 50 żołnierzy (partyzantów) AK.

W zasięgu działania Nadleśnictwa znajduje się kilka miast, oraz większych skupisk ludności. Największymi ośrodkami liczącymi ponad 50 tyś. mieszkańców są miasta Skarżysko Kamienna i Starachowice. Bezpośrednie sąsiedztwo tych miast wpłynęło na to, że drzewostany prawie całego Nadleśnictwa zostały uznane za ochronne.




Następna strona (2/2) Następna strona



Drukuj artykuł



Zobacz inne działy
*  
*  Poświętowano, a co dalej?
*  Piotr Czajkowski - tłumacz przysiegły
*   Toast na 4 czerwca
*  Erbel Józef Bolesław
*  EUROWYBORY - zrozumieć i polubić
*  Kurs dla instruktorów Nordic Walking
*  Uwolnij Media
*  Raport ”Laboratorium Monitoringu Budżetu"
*  Rozmowa z Dyrektorem Muzeum im. Orła Białego





Zobacz inne działy
*  Redakcja
*  Turystyka
*  Info miejskie
*  Historia
*  Koncerty
*  Z naszej przyrody
*  Znane postacie
*  Samorząd
*  Publicystyka
*  Nasze Wywiady
*  Suchedniów - znane postacie
*  Suchedniów - Historia
*  Suchedniów Info
*  Przetargi i ogłoszenia
*  Ogłoszenia/Przetargi
*  Polityka
*  Wybory Parlamentarne 2005
*  Wybory Parlamentarne 2007
*  
*  Wybory Parlamentarne 2011


Drukuj artykuł
Niniejsza strona nie jest ani w sposób finansowy, ani organizacyjny związana z żadną organizacją państwową, samorządową czy inną. Wykonanie i redagowanie: Rafał Zieliński
Skarżysko-Kamienna On-Line - Pierwszy Prywatny Portal miasta i powiatu Skarżysko-Kamienna - www.skarzysko.org
Tworzenie strony: 0.251 sekund